Kurs – prawa pacjenta w praktyce osoby wykonującej zawód medyczny
Cel szkolenia
Celem szkolenia jest praktyczne przygotowanie osób wykonujących zawody medyczne do prawidłowego stosowania przepisów o prawach pacjenta w codziennej pracy klinicznej.
Atuty
- praktyczne, oparte na realnych sytuacjach klinicznych ujęcie tematu praw pacjenta
- kompleksowe ujęcie tematu – od źródeł i rodzajów praw pacjenta po odpowiedzialność za ich naruszenie
- elastyczna, w pełni zdalna formuła dostępna po godzinach pracy – bez konieczności dojazdu i odrywania się od obowiązków zawodowych
- krótki, zwięzły format (180 minut), pozwalający szybko uzupełnić wiedzę
- szkolenie kończy się testem weryfikującym przyswojoną wiedzę
- wiedza, którą można od razu zastosować w codziennej praktyce zawodowej i dokumentacji medycznej
Program
Wprowadzenie
- kim jest pacjent z perspektywy prawa; prawa pacjenta jako element praw człowieka; autonomia pacjenta a paternalizm medyczny
- pacjent jako podmiot decyzji dotyczących własnego zdrowia
- relacja pomiędzy dobrem pacjenta a prawem pacjenta do samostanowienia
- źródła praw pacjenta
- rodzaje praw pacjenta
Prawo pacjenta do świadczeń zdrowotnych
Omówienie prawa pacjenta do świadczeń odpowiadających aktualnej wiedzy medycznej oraz udzielanych z należytą starannością. Wskazanie obowiązków osoby wykonującej zawód medyczny oraz sytuacji, w których odmowa lub ograniczenie świadczenia może prowadzić do naruszenia praw pacjenta.
- zakres prawa do świadczeń zdrowotnych
- prawo do natychmiastowego udzielenia świadczenia zdrowotnego
- prawa związane z porodem
- zasady udzielania świadczeń zdrowotnych
Prawo pacjenta do informacji – czyli jak informować, żeby naprawdę poinformować?
Omówienie zakresu informacji, którą pacjent powinien otrzymać, oraz zasad jej przekazywania w sposób jasny, zrozumiały i dostosowany do możliwości pacjenta. Przedstawienie najczęstszych błędów w komunikacji oraz znaczenia prawidłowego poinformowania pacjenta dla jego świadomego udziału w podejmowaniu decyzji medycznych.
- prawo pacjenta do informacji o swoim stanie zdrowia
- zakres informacji przekazywanej pacjentowi
- sposób przekazywania informacji
- język medyczny a język zrozumiały dla pacjenta
- informowanie pacjenta, który nie rozumie przekazywanych informacji
- informacja przekazywana osobie bliskiej
- prawo pacjenta do żądania nieudzielania informacji
- granice prawa pacjenta do informacji
Sprzeciw sumienia
Omówienie możliwości powołania się przez osobę wykonującą zawód medyczny na sprzeciw sumienia oraz prawnych granic takiej odmowy. Przedstawienie relacji pomiędzy wolnością sumienia osoby wykonującej zawód medyczny a prawem pacjenta do uzyskania świadczenia zdrowotnego.
- czym jest sumienie,
- podstawy roszczeń wobec personelu medycznego w świetle EKPCZ
- krajowe podstawy prawne sprzeciwu sumienia
- czy sprzeciw sumienia dotyczy każdego medyka?
Prawo pacjenta do tajemnicy informacji z nim związanych.
Omówienie obowiązku zachowania w tajemnicy informacji dotyczących pacjenta, w szczególności informacji o jego stanie zdrowia i udzielanych świadczeniach. Wskazanie wyjątków od obowiązku poufności oraz zasad przekazywania informacji osobom bliskim, innym członkom personelu i podmiotom uprawnionym.
- prawo pacjenta do zachowania w tajemnicy informacji
- pacjent a osoby bliskie
- prywatność podczas udzielania świadczenia
Prawo pacjenta do wyrażenia zgody na udzielenie świadczeń zdrowotnych.
Omówienie zasad wyrażania, zakresu i odwołania zgody pacjenta na udzielenie świadczenia zdrowotnego oraz znaczenia świadomej i dobrowolnej decyzji pacjenta. Przedstawienie sytuacji dotyczących zgody zastępczej, pacjentów małoletnich i niezdolnych do świadomego wyrażenia zgody oraz przypadków nagłych.
- zgoda jako wyraz autonomii pacjenta
- forma zgody
- zakres zgody
- odwołanie zgody
- pacjent nieprzytomny lub niezdolny do wyrażenia zgody
- pacjent małoletni i osoby niezdolne do świadomego wyrażenia zgody
Prawo do poszanowania intymności i godności pacjenta
Omówienie obowiązku zapewnienia pacjentowi poszanowania jego intymności, godności i poczucia bezpieczeństwa podczas udzielania świadczeń zdrowotnych. Przedstawienie praktycznych zasad dotyczących m.in. obecności osób trzecich, badań, czynności medycznych oraz komunikacji z pacjentem.
- intymność i godność pacjenta w codziennej praktyce medycznej
- obowiązek zapewnienia odpowiednich warunków udzielania świadczeń
- obecność osób trzecich podczas badania lub zabiegu
- udział studentów i osób odbywających praktyki
- prawo pacjenta do poszanowania jego prywatności
- komunikacja z pacjentem i sposób zwracania się do niego
- sytuacje, w których zachowanie personelu może naruszać godność pacjenta
Dokumentacja medyczna – prawo pacjenta i dowód działania personelu
Omówienie prawa pacjenta do dostępu do dokumentacji medycznej oraz zasad jej prawidłowego prowadzenia i udostępniania. Wskazanie znaczenia rzetelnej dokumentacji dla bezpieczeństwa pacjenta oraz ochrony osoby wykonującej zawód medyczny w przypadku sporu lub postępowania wyjaśniającego.
- prawo pacjenta do dokumentacji medycznej
- dostęp do dokumentacji; udostępnianie dokumentacji medycznej
- podstawowe zasady prawidłowego prowadzenia dokumentacji
- poprawianie błędów w dokumentacji
- znaczenie dokumentacji w przypadku skargi, postępowania cywilnego, karnego lub zawodowego
Prawo pacjenta do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego
Omówienie prawa pacjenta do ochrony prywatności i życia rodzinnego w związku z udzielaniem świadczeń zdrowotnych. Przedstawienie zasad kontaktu pacjenta z osobami bliskimi oraz sytuacji, w których personel medyczny powinien uwzględnić wolę pacjenta dotyczącą obecności innych osób.
- prawo pacjenta do kontaktu z innymi osobami
- prawo do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej; opieka rodzicielska w szpitalu
- koszty realizacji prawa do kontaktu z innymi osobami o prawa do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej
Prawo pacjenta do opieki duszpasterskiej
Omówienie prawa pacjenta przebywającego w podmiocie leczniczym do kontaktu z duchownym oraz obowiązków placówki związanych z umożliwieniem realizacji tego prawa. Przedstawienie zasad organizacji opieki duszpasterskiej z uwzględnieniem stanu zdrowia pacjenta, bezpieczeństwa oraz organizacji udzielania świadczeń.
- zakres podmiotowy prawa do opieki duszpasterskiej
- umożliwienie kontaktu z duchownym w razie pogorszenia się stanu zdrowia
- koszty realizacji prawa do opieki duszpasterskiej
Prawo pacjenta do przechowywania rzeczy wartościowych w depozycie
Omówienie prawa pacjenta do bezpiecznego przechowywania rzeczy wartościowych w depozycie oraz obowiązków podmiotu leczniczego w tym zakresie. Przedstawienie zasad przyjmowania, zabezpieczania, dokumentowania i wydawania rzeczy pozostawionych przez pacjenta.
- na czym polega prawo pacjenta do przechowywania rzeczy wartościowych w depozycie
- kogo i w jakich sytuacjach dotyczy obowiązek zapewnienia możliwości skorzystania z depozytu
Rzecznik Praw Pacjenta
Omówienie kompetencji i zadań Rzecznika Praw Pacjenta w zakresie ochrony praw pacjentów oraz jego roli w przypadku ich naruszenia. Przedstawienie zasad postępowania w sprawach dotyczących indywidualnych i zbiorowych praw pacjentów oraz znaczenia działań Rzecznika dla podmiotów leczniczych i personelu medycznego.
- status i zadania Rzecznika Praw Pacjenta
- kompetencje Rzecznika w zakresie ochrony praw pacjentów
- sytuacje, w których pacjent może zwrócić się do Rzecznika
- postępowanie wyjaśniające prowadzone przez Rzecznika
- uprawnienia Rzecznika wobec podmiotów leczniczych
- naruszenie indywidualnych i zbiorowych praw pacjentów
- obowiązki osób wykonujących zawody medyczne w przypadku postępowania prowadzonego przez Rzecznika
Odpowiedzialność za naruszenie praw pacjenta
Omówienie rodzajów odpowiedzialności osoby wykonującej zawód medyczny w związku z naruszeniem praw pacjenta – cywilnej, karnej, zawodowej i pracowniczej. Przedstawienie najczęstszych podstaw roszczeń pacjentów oraz praktycznych sposobów ograniczania ryzyka naruszenia ich praw w codziennej pracy.
- rodzaje odpowiedzialności za naruszenie praw pacjenta (cywilna, karna, zawodowa, pracownicza)
- odpowiedzialność cywilna – zadośćuczynienie za naruszenie praw pacjenta
- odpowiedzialność zawodowa i dyscyplinarna
- rola ubezpieczenia OC w ochronie osoby wykonującej zawód medyczny
- praktyczne sposoby ograniczania ryzyka naruszenia praw pacjenta
Efekty szkolenia
Po ukończeniu szkolenia uczestnik osiąga następujące efekty uczenia się:
Wiedza
- zna podstawowe prawa pacjenta oraz przepisy regulujące ich ochronę
- zna zasady realizacji prawa pacjenta do świadczeń zdrowotnych, informacji i wyrażenia zgody na świadczenie
- zna zasady ochrony tajemnicy informacji związanych z pacjentem oraz jego prawa do prywatności, intymności i godności
- zna zasady prowadzenia, udostępniania i ochrony dokumentacji medycznej
- zna kompetencje i zadania Rzecznika Praw Pacjenta
- rozumie zależność pomiędzy realizacją praw pacjenta a obowiązkami osoby wykonującej zawód medyczny
- zna potencjalne konsekwencje naruszenia praw pacjenta
Umiejętności
- potrafi rozpoznać sytuacje, w których może dojść do naruszenia praw pacjenta
- potrafi prawidłowo przekazywać pacjentowi informacje dotyczące jego stanu zdrowia i udzielanych świadczeń
- potrafi prawidłowo postępować w zakresie uzyskiwania i dokumentowania zgody pacjenta
- potrafi stosować zasady ochrony poufności informacji dotyczących pacjenta;
- potrafi prawidłowo reagować na odmowę świadczenia lub odmowę zastosowania się pacjenta do zaleceń
- potrafi właściwie postępować w sytuacjach konfliktowych z pacjentem lub jego osobami bliskimi
- potrafi prawidłowo dokumentować działania podejmowane wobec pacjenta
- potrafi analizować konkretne sytuacje zawodowe z perspektywy praw pacjenta i obowiązków personelu medycznego.
Postawy zawodowe
- wykazuje szacunek dla autonomii, godności, intymności i prywatności pacjenta
- traktuje pacjenta jako podmiot praw, a nie wyłącznie odbiorcę świadczenia zdrowotnego
- wykazuje gotowość do respektowania decyzji i woli pacjenta w granicach określonych prawem
- jest świadomy odpowiedzialności związanej z naruszeniem praw pacjenta
- wykazuje dbałość o poufność informacji oraz bezpieczeństwo dokumentacji medycznej
- dostrzega znaczenie właściwej komunikacji z pacjentem jako elementu ochrony jego praw
- wykazuje postawę odpowiedzialności, empatii i szacunku w relacji z pacjentem
- jest gotowy do podejmowania działań służących ochronie praw pacjenta w codziennej praktyce zawodowej.
Kontakt
Centrum Psychoterapii i Kształcenia Medycznego
e-mail: cpkm@humanitas.edu.pl
tel.: 660 719 093