Podstawy ultrasonografii – szkolenie teoretyczne e-learning

level
Courses and trainings
Time
8 godzin dydaktycznych (360 minut), w tym test końcowy
Language
Polish
Mode
Online
Location
Gliwice
Start of applications
Sierpień 2026
Start of studies
Realizacja: platforma e-learningowa Akademii Humanitas
Prowadzący:
mgr Anita Nowak, mgr Dominika Bobrowska

Opis szkolenia

Szkolenie stanowi uporządkowane wprowadzenie do ultrasonografii i przygotowuje do udziału w stacjonarnych warsztatach praktycznych. Obejmuje podstawy fizyki ultradźwięków, powstawania obrazu, działania głowic i trybów obrazowania, Dopplera, optymalizacji, artefaktów oraz bezpieczeństwa. Uwzględnia też przygotowanie pacjenta i stanowiska, higienę, dokumentację i archiwizację. Ma charakter podstawowy i nie zastępuje szkolenia klinicznego ani praktyki pod nadzorem. 

Cel szkolenia

Celem szkolenia jest przekazanie wiedzy potrzebnej do bezpiecznego rozpoczęcia nauki obsługi aparatu USG. Uczestnik powinien rozumieć zależności między właściwościami ultradźwięków, doborem głowicy i ustawień a jakością obrazu, znać ograniczenia metody oraz zasady działania w granicach własnych kompetencji. 

Atuty

  • uporządkowanie podstaw przed rozpoczęciem ćwiczeń przy aparacie USG; 
  • możliwość realizacji materiału we własnym tempie i powrotu do wybranych zagadnień; 
  • połączenie fizyki ultradźwięków z optymalizacją obrazu i rozpoznawaniem artefaktów; 
  • szczególny nacisk na bezpieczeństwo, wskaźniki TI i MI oraz zasadę ALARA; 
  • test końcowy pozwalający zweryfikować gotowość do części praktycznej;
  • 16 punktów edukacyjnych.

Adresaci

  • Elektroradiolodzy – pracownie radiologii/diagnostyki obrazowej i USG w szpitalach, przychodniach specjalistycznych, prywatnych ośrodkach diagnostycznych. Studenci kierunku Elektroradiologia (koło naukowe, baza absolwentów), stowarzyszenia elektroradiologów, z którymi mamy podpisane porozumienia.
  • Pielęgniarki/pielęgniarze – oddziały szpitalne wykorzystujące USG (SOR, chirurgia, interna, kardiologia, dostępy naczyniowe), POZ. Okręgowe Izby Pielęgniarek i Położnych (regionalnie), ewentualnie Naczelna Izba Pielęgniarek i Położnych ogólnokrajowo.
  • Ratownicy medyczni – stacje pogotowia ratunkowego, SOR-y, zespoły ratownictwa medycznego.Uczelnie z kierunkiem ratownictwo medyczne, ogólnopolskie stowarzyszenia/związki zawodowe ratowników.
  • Fizjoterapeuci – gabinety i kliniki fizjoterapii sportowej/ortopedycznej wykorzystujące USG diagnostyczne i terapeutyczne.
  • Inne osoby wykonujące zawody medyczne zainteresowane podstawowymi umiejętnościami technicznymi;

Program

1

Podstawy fizyczne ultrasonografii

  • wielkości opisujące falę: częstotliwość, długość fali, prędkość propagacji i amplituda;
  • impedancja akustyczna, odbicie, załamanie, rozpraszanie, tłumienie i absorpcja w tkankach; 
  • zależność między częstotliwością, penetracją i rozdzielczością. 
2

Powstawanie obrazu i głowice ultradźwiękowe

  • efekt piezoelektryczny i budowa toru nadawczo-odbiorczego; 
  • prezentacje A, B i M oraz podstawowe zasady orientacji obrazu; 
  • rozdzielczość osiowa, boczna i elewacyjna; 
  • głowice liniowe, konweksowe, sektorowe i endokawitarne – podstawowe zastosowania. 
3

Bezpieczeństwo badań ultrasonograficznych

  • mechanizmy termiczne i mechaniczne oddziaływania ultradźwięków; 
  • znaczenie wskaźników Thermal Index (TI) i Mechanical Index (MI); 
  • zasada ALARA, czas ekspozycji i rozważne stosowanie trybów dopplerowskich. 
4

Podstawy obrazowania dopplerowskieg

  • efekt Dopplera i znaczenie kąta insonacji;
  • Doppler kolorowy, mocy, spektralny oraz fali ciągłej; 
  • PRF/skala, filtr ścienny, wzmocnienie, bramka pomiarowa i korekcja kąta; 
  • aliasing i inne typowe artefakty trybów dopplerowskich. 
5

Obsługa aparatu, optymalizacja obrazu i artefakty

  • presety, częstotliwość, głębokość, gain, TGC, ognisko, zakres dynamiczny i zoom; 
  • wpływ ustawień aparatu na czytelność i wiarygodność obrazu; 
  • wzmocnienie tylne, cień akustyczny, rewerberacje, obraz lustrzany i artefakt krawędziowy. 
6

Przygotowanie pacjenta, higiena i organizacja pracy

  • podstawowe zasady przygotowania pacjenta do wybranych badań USG; 
  • komunikacja, identyfikacja pacjenta, intymność i ergonomia; 
  • czyszczenie i dezynfekcja głowic oraz powierzchni aparatu zgodnie z przeznaczeniem i instrukcją producenta; 
  • podstawy opisu technicznego, oznaczania, pomiarów i archiwizacji obrazów. 
7

Podsumowanie i test końcowy

  • powtórzenie najważniejszych pojęć i zależności; 
  • sprawdzenie wiedzy wymaganej przed częścią praktyczną. 

Efekty szkolenia

Po ukończeniu szkolenia uczestnik osiąga następujące efekty uczenia się: 

Wiedza

  • wyjaśnia podstawowe zjawiska fizyczne wykorzystywane w ultrasonografii; 
  • opisuje proces powstawania obrazu oraz różnice między podstawowymi trybami obrazowania; 
  • charakteryzuje główne typy głowic i kryteria ich doboru; 
  • wyjaśnia zasady obrazowania dopplerowskiego i przyczyny aliasingu; 
  • omawia znaczenie wskaźników TI i MI oraz zasady ALARA; 
  • rozpoznaje źródła typowych artefaktów i błędów optymalizacji obrazu; 
  • zna zasady przygotowania pacjenta, higieny sprzętu, dokumentowania i archiwizacji. 

Umiejętności

  • dobiera w sposób uzasadniony typ głowicy i podstawowy tryb obrazowania do planowanego zadania;
  • przewiduje wpływ głębokości, częstotliwości, wzmocnienia, TGC i ogniska na obraz; 
  • interpretuje podstawowe informacje prezentowane przez wskaźniki TI i MI; 
  • wskazuje ustawienia wymagające korekty w przykładowych obrazach B-mode i Doppler; 
  • planuje przygotowanie stanowiska i pacjenta do prostego badania USG

Postawy zawodowe

  • przestrzega zasad bezpieczeństwa, higieny i ochrony prywatności pacjenta; 
  • działa w granicach własnych kompetencji i rozpoznaje sytuacje wymagające konsultacji; 
  • dba o jakość techniczną obrazu i rzetelność dokumentacji; 
  • jest przygotowany do świadomego i aktywnego udziału w warsztatach praktycznych. 

Harmonogram

Kurs realizowany jest asynchronicznie w okresie dostępu wyznaczonym dla danej edycji. Rekomendowana kolejność i orientacyjny czas pracy: 

  • 60 min  podstawy fizyczne ultrasonografii 
  • 60 min  powstawanie obrazu, tryby obrazowania i głowice 
  • 45 min  bezpieczeństwo, bioefekty, TI, MI i zasada ALARA 
  • 60 min  podstawy obrazowania dopplerowskiego 
  • 60 min  obsługa aparatu, optymalizacja obrazu i artefakty 
  • 45 min  przygotowanie pacjenta, higiena, dokumentacja i archiwizacja 

30 min  podsumowanie i test końcowy 

Łącznie: 360 minut pracy własnej, czyli 8 godzin dydaktycznych. 

Cennik kursu ultrasonografii

Kurs składa się z dwóch etapów i nadaje punkty edukacyjne w ramach ustawicznego rozwoju zawodowego:

  • I etap — „Podstawy ultrasonografii” (e-learning, 8 godzin dydaktycznych, w tym test końcowy). Bez limitu liczby uczestników.
  • II etap — „Podstawy ultrasonografii w praktyce” (warsztaty stacjonarne, 8 godzin dydaktycznych, 40 punktów edukacyjnych). Dostępne wyłącznie dla osób, które zdały test z części teoretycznej.
Wariant zakupu Cena pełna Cena po zniżce 20% *
e-learning (I etap) 380 zł 304 zł
Pakiet: e-learning + warsztaty, zakupione razem 1280 zł 1024 zł
Warsztaty (II etap) dokupione osobno 1000 zł 800 zł
* Grupy uprawnione do zniżki: studenci, absolwenci, pracownicy instytucji oraz członkowie stowarzyszeń branżowych, w tym Polskiego Towarzystwa Elektroradiologów (PTE).

Kontakt

Centrum Psychoterapii i Kształcenia Medycznego

e-mail: cpkm@humanitas.edu.pl
tel.: 660 719 093